(TN&MT) - Cộng đồng doanh nghiệp được xác định là một trong những chủ thể bị ảnh hưởng nặng nề của tình trạng biến đổi khí hậu (BĐKH), thiên tai. Vì vậy, doanh nghiệp cần phải có những hành động kịp thời, hiệu quả để giảm những rủi ro của BĐKH và thiên tai, phát triển bền vững.
 
Doanh nghiệp còn “thờ ơ” với BĐKH
 
Tại Thái Lan, trận lụt lịch sử năm 2011 có ít nhất 14.000 công ty phải đóng cửa và 7 khu công nghiệp bị ngập nước, với cả triệu người bị thất nghiệp... thiệt hại 6,6 tỉ USD, tương đương với 2% kinh tế toàn quốc.    
         
Còn tại Việt Nam, theo khảo sát của  Phòng Công nghiệp thương mại Việt Nam và Quỹ Châu Á tiến hành năm 2011, doanh nghiệp đang chịu một mức độ rủi ro cao do tình trạng BĐKH, thiên tại (85% doanh nghiệp bị bão tấn công, 45% bị lũ lụt, 12% bị lốc xóa); tỷ lệ thiệt hại lớn (60 % doanh nghiệp  đã bị thiệt hại, trong đó 5% doanh nghiệp bị thiệt hại rất nặng nề, 30% ở mức nặng nề), chủ yếu  bị thiệt hại về nhà xưởng, thiết bị, hàng hóa.
 
Doanh nghiệp có vai trò đặc biệt quan trọng trong việc thích ứng với BĐKH
 
 
Tại TP.HCM, bên cạnh những tác động do BĐKH gây lên, tình trạng khai thác nước ngầm, xây dựng nhà cao tầng, phát triển đô thị không được kiểm soát tốt... đã tình hình sụt lún, ngập nước của thành phố càng trở nên nghiêm trọng. Ngày 20/10/2013, đỉnh triều cường đô tại trạm Phú An ( trên sông Sài Gòn) cao kỷ lục với mức 1,64m. Đây là đỉnh triều cao nhất từ đầu năm 2013 đến nay và cũng là mức cao nhất trong vòng 50 năm qua.Tình trạng  này đang tác động trực tiếp lên các hoạt động kinh tế - xã hội của đô thị lớn nhất cả nước, một phần  không nhỏ trong đó là hoạt động của các doanh nghiệp.
 
Tuy nhiên, cũng qua khảo sát của Phòng Công nghiệp thương mại Việt Nam và Quỹ Châu Á, cho thấy mức độ phản ứng đối với tình trạng BĐKH, thiên tai của các doanh nghiệp còn nhiều điều đáng “lo ngại”: 6% số doanh nghiệp không quan tâm đến phòng chống thiên tai hoặc không nhận thức được lợi ích của việc phòng chống thiên tai; 46% doanh nghiệp có quan tâm nhưng chưa có kế hoạch phòng chống và ứng phó với thiên tai; 33% doanh nghiệp đã có kế hoạch nhưng không đủ năng lực và nguồn lực để thực hiện; 59% doanh nghiệp chưa có hoạt động duy trì, dọn dẹp đường sá; 70% doanh nghiệp chưa có  kế hoạch hướng dẫn sử dụng đường vận chuyển dự phòng; 47% doanh nghiệp chưa có kế hoạch bảo vệ  thiết bị, dữ liệu cần thiết; 43% doanh nghiệp chưa có kế hoạch phân công nhiệm vụ khi khẩn cấp; 57% doanh nghiệp chưa mua bảo hiểm rủi ro thiên tai… Như vậy, có thể thấy các doanh nghiệp vẫn thiếu sự chuẩn bị cần thiết và hiệu quả để phòng ngừa, giảm thiểu tác động của tình trạng BĐKH và thiên tai.
 
BĐKH là cơ hội cho các doanh nghiệp
 
Tại Hội thảo “Doanh nghiệp với giảm nhẹ rủi ro thiên tai và thích ứng với BĐKH” được tổ chức ngày 13/11/2013, ông Đào Anh Kiệt – Giám đốc Sở TN&MT TP.HCM nhấn mạnh: Nghị quyết Trung ương 7 khóa XI về Chủ động ứng phó BĐKH, tăng cường quản lý tài nguyên và bảo vệ môi trường  đặt mục tiêu: Chủ động thích ứng với biến đổi khí hậu, phòng tránh thiên tai, giảm phát thải khí nhà kính; có bước chuyển biến cơ bản trong khai thác, sử dụng tài nguyên theo hướng hợp lý, hiệu quả và bền vững, kiềm chế mức độ gia tăng ô nhiễm môi trường, suy giảm đa dạng sinh học nhằm bảo đảm chất lượng môi trường sống, duy trì cân bằng sinh thái, hướng tới nền kinh tế xanh, thân thiện với môi trường.
 
Và một trong những nhiệm vụ để thực hiện mục tiêu trên được xác định phải chuyển đổi cơ cấu sử dụng năng lượng theo hướng tăng tỉ lệ năng lượng tái tạo, năng lượng mới lên trên 5% tổng năng lượng thương mại sơ cấp; giảm tiêu hao năng lượng tính trên một đơn vị GDP; tiết kiệm 5 - 8% tổng mức tiêu thụ năng lượng so với dự báo hiện nay về phát triển năng lượng, thay thế từ 10 - 12% các thiết bị lạc hậu sử dụng nhiều năng lượng bằng các thiết bị sử dụng tiết kiệm năng lượng trên địa bàn tỉnh.
 
Như vậy, vai trò của doanh nghiệp được xác định là đặc biệt quan trọng, cùng với các cơ quan Nhà nước, cộng đồng dân cư để hoàn thành mục tiêu của Nghị quyết Trung ương 7, khóa XI.  Theo ông Kiệt, các doanh nghiệp cần nghiêm túc... Đây chính là cơ hội để các doanh nghiệp tận dụng các chính sách pháp luật của Nhà nước để cải tiến công nghệ sản xuất, góp phần tiết kiệm nguồn nguyên, nhiên liệu trong sản xuất để hạn chế tiêu hao nguồn tài nguyên thiên nhiên và hạn chế gây ô nhiễm môi trường. Đồng thời, đây cũng là cơ chế ràng buộc để các doanh nghiệp tìm kiếm công nghệ mới, sử dụng công nghệ hiện đại trong các quyết định đầu tư sản xuất kinh doanh...
 
Bà Nguyễn Thị Thúy Hòa, Trung tâm Hỗ trợ doanh nghiệp vừa và nhỏ cho biết: Để thích ứng hiệu quả với tình trạng BĐKH, các doanh nghiệp  cần xác định các vấn đề chủ yếu như: Sự quan tâm và nhất trí cao từ các nhà lãnh đạo về việc lập kế hoạch thích ứng với BĐKH; cần phân bổ nguồn lực, thời gian, kinh phí cho kế hoạch; thông báo đế, nhân viên (cả nhân viên và gia đình) để nắm vững kế hoạch; tăng cường vai trò của các tổ chức địa phương và các hiệp hội doanh nghiệp để phổ biến thông tin và hỗ trợ lập kế hoạch; tăng cường vai trò của các phương tiện truyền thông (tập trung vào phòng ngừa hơn là cải thiện hậu quả sau thiên tai). “Thích ứng với BĐKH, giảm thiểu những tác động tiêu cực của thiên tai phải là một phần của kế hoạch kinh doanh của doanh nghiệp và là một phần của chiến lược trách nhiệm xã hội” – bà Hòa nhấn mạnh.
 
Nguyễn Thanh
 
 
Thành lập Câu lạc bộ  Doanh nghiệp thích ứng với BĐKH TP.HCM.
 
Văn phòng Biến đổi khí hậu TP.HCM ( Ban chỉ đạo thực hiện kế hoạch hành động ứng phó với BĐKH)  đang lên kế hoạch  thành lập Câu lạc bộ Doanh nghiệp thích ứng với BĐKH TP.HCM. Ý nghĩa của việc thành lập Câu lạc bộ nhằm nâng cao vai trò của doanh nghiệp trong thích ứng với BĐKH và phòng tránh rủi ro thiên tai; tập hợp các doanh nghiệp có cùng chung mối quan tâm, vừa tạo lợi thế (kiến thức – công nghệ - chính sách ưu đãi) trong thích ứng với BĐKH. Câu lạc bộ là nơi chia sẻ tri thức, kĩ năng và các giải pháp thích ứng với BĐKH; đổi mới thiết bị công nghệ, nâng cao hiệu quả kinh doanh; hỗ trợ lẫn nhau; đại diện quan hệ với các cơ quan Nhà nước trong việc đề đạt các chính sách chế độ.
 
Nguyên tắc hoạt động: tự nguyện, bình đẳng, dân chủ và tôn trọng pháp luật. Hoạt động dưới sự quản lý và điều hành của Văn phòng Biến đổi khí hậu TP.HCM.